Rekabet Kurumu’na Çelişkili Bilgi Sunulması: Biota Kararı

Kurul’un Biota Kararındaki Süreç

Rekabet Kurulu, Biota Bitkisel İlaç ve Kozmetik Laboratuarları A.Ş.’nin (“Biota Bitkisel”) yeniden satıcıların satış fiyatlarını tespit etmek ve internet satışlarını kısıtlamak suretiyle 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesini ihlal ettiği iddialarını incelemek üzere önaraştırma yapılmasına karar verir. Bu karar doğrultusunda, Biota’da yerinde inceleme gerçekleştirilir. İnceleme sürecinde teşebbüsün yerinde incelemeyi engellemesi ve zorlaştırması üzerine, 4054 sayılı Kanun’un 16. maddesi uyarınca idari para cezası uygulanabilmesi için Biota ekonomik bütünlüğünün^[2] (“Biota”) 2023 yılına ait konsolide ciro bilgilerini talep edilir. Biota ise talep edilen 2023 yılı cirosunu cevabi yazısıyla Kurum’a bildirir. 

Sürecin devamında, önaraştırma sonucunda Kurul, Biota hakkında soruşturma açılmasına karar verir ve teşebbüs uzlaşma başvurusunda bulunur. Bu çerçevede, uzlaşma ara kararına esas alınabilmesi için Biota’dan yeminli mali müşavir onaylı 2023 yılı konsolide ciro bilgileri ve bu ciroyu doğrulayan finansal tablolar talep edilir. Biota, söz konusu bilgileri Kurum’a sunar. Kurul, sunulan verileri incelediğinde, yeni sağlanan ciro bilgileri ile Biota’nın önceki cevabi yazısında beyan ettiği ciro arasında tutarsızlık olduğunu fark eder ve teşebbüsten bu farkla ilgili açıklama talep eder.

Biota’nın açıklamasında, Kurum’a farklı tarihlerde sunulan iki ciro bilgisi arasında bir farklılığın bulunduğu ve bu farklılığın bir kısmının e-ticaret gelirleri kalemlerinin hesaplamaya dâhil edilmemesinden, bir kısmının ise grup içi şirketler arasında gerçekleşen harcamaların yansıtma fatura olarak kesilmesinden kaynaklandığı belirtilir.

Bu kapsamda Kurul, inceleme konusu dosyada Biota’nın ilk cevabi yazısında beyan ettiği ciro bilgisinin yanlış veya yanıltıcı bilgi niteliği taşıyıp taşımadığını değerlendirmeye karar verir.

Kurul’un Çelişkili Ciro Bilgilerine İlişkin Değerlendirmesi

Kurul, Biota kararında teşebbüsün farklı zamanlarda beyan ettiği ciro bilgileri arasındaki çelişkinin yanlış veya yanıltıcı bilgi niteliği taşıyıp taşımadığını değerlendirirken, geçmiş kararlarından örnekleri ele alır.

Beyaz Et kararında^[3], Tadpiliç’in birinci yazılı savunmasında satışlarının ağırlıklı olarak yurt dışında olduğu bilgisini vermesine rağmen sunduğu verilerin tamamının yurt içi satışlara ait olduğu tespit edilir. Bu çelişkinin düzeltilmesi için teşebbüs yetkilileri ile görüşülür, ancak herhangi bir düzeltme yapılmaz ve ikinci savunma da ilk savunma ile paralel olur. Bu nedenle, teşebbüsün soruşturma kapsamında yanlış ve yanıltıcı bilgi verdiği gerekçesiyle 4054 sayılı Kanun’un 16. maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi uyarınca idari para cezası uygulanır.

Martı kararında^[4] ise, e-skuterlerin açılış ve dakika başı ücretlerine ilişkin kullanıcı verileri ile şikâyet dilekçesinin ekinde sunulan bilgiler Martı tarafından sunulan fiyatlarla karşılaştırıldığında farklılık olduğu anlaşılır. Söz konusu farklılık, yanlış veya yanıltıcı bilgi verilmesi kapsamında değerlendirilir ve teşebbüs aleyhine idari para cezası uygulanır.

Benzer şekilde, Farmasi kararında^[5] , ihlalin süresini belirleyen sözleşme ve kitapçık hakkında sunulan bilgilerin gerçeği yansıtmaması ve ihracat amaçlı geri satış tutarlarının her belgede farklı beyan edilmesi, yanlış veya yanıltıcı bilgi verilmesi kapsamında değerlendirilir. Bu nedenle, her bir eylem için ayrı ayrı olmak üzere 4054 sayılı Kanun’un 16. maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi uyarınca idari para cezası uygulanmasına karar verilir.

Son olarak, Özel Okullar kararında^[6] , öğretmen maaşlarının hesaplanmasında ek ders ücretlerinin belirleyici olması nedeniyle, bu ücretlere ilişkin sunulan belgeler yanlış veya yanıltıcı bilgi verilmesi kapsamında değerlendirilir ve ilgili teşebbüslere idari para cezası uygulanmasına karar verilir. 

Bu çerçevede, Kurul’un Beyaz Et, Martı, Farmasi ve Özel Okullar kararlarında; teşebbüsler tarafından sunulan satış verileri, fiyat bilgileri, ihracat tutarları veya ek ders ücretlerine ilişkin belgelerin gerçeği yansıtmaması yanlış veya yanıltıcı bilgi verilmesi kapsamında değerlendirilir ve ilgili teşebbüsler hakkında idari para cezaları uygulanır. Bunun yanı sıra, talep edilen bilgi ve belgelerin dosya açısından taşıdığı önem ile nihai karar üzerindeki olası etkisinin, idari yaptırım uygulanma ihtimalini artıran bir unsur olarak öne çıktığı görülür.

Bu doğrultuda, inceleme konusu dosyada Biota tarafından Kurum’a sunulan bilgi ve belgelerin, Kurul’un yerinde incelemenin engellenmesi/zorlaştırılması kararında uygulanan ceza miktarını doğrudan etkilediği görülür. Kurul, bu çerçevede Biota’nın ilk cevabi yazısında beyan ettiği 2023 yılına ait konsolide gelir bilgisini yanlış veya yanıltıcı nitelikte değerlendirir ve bu nedenle teşebbüs hakkında 2023 yılı konsolide cirosu üzerinden, binde bir oranında idari para cezası uygulanmasına karar verir.

Sonuç 

Kurul, yürüttüğü inceleme süreçlerinde, teşebbüslerden bilgi ve belge talep etme yetkisini etkin bir biçimde kullanır. Bu taleplerin doğru, eksiksiz ve zamanında karşılanması, inceleme süreçlerinin sağlıklı ilerlemesi açısından kritik öneme sahiptir. Geçmiş kararlar, Kurul’un sunulan bilgiler arasındaki tutarlılığı ve bilgilerin doğruluğunu titizlikle değerlendirdiğini gösterir. Teşebbüslerin sunduğu veriler arasında çelişki bulunması durumunda, bu farklılıkların gerekçelerinin açıklanması beklenir. Ayrıca, talep edilen bilgi ve belgelerin dosya açısından taşıdığı önem ile nihai karar üzerindeki olası etkisinin, idari yaptırım uygulanma ihtimalini artıran bir unsur olarak öne çıktığı görülür. Kurul’un uygulamaları, eksik, yanlış veya yanıltıcı bilgi veya belge sunulmasının idari yaptırımlarla sonuçlanabileceğini açıkça ortaya koyar. Bu nedenle, teşebbüsler için en güvenli yaklaşım, ilettikleri bilgilerin geçmiş beyanlarla uyumlu olmasını sağlamak ve talep edilen süreler içinde eksiksiz olarak sunmaktır.